तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात रोज नवनवीन शोध लागत आहे. मग ते स्मार्टफोनच्या इनोव्हेशनबद्दल असो किंवा नवीन तंत्रज्ञानाबद्दल. या क्षेत्रात सतत बदल होत आहे. संशोधक ऊर्जा स्त्रोतावर नवीन काम करत आहेत. एमआयटीच्या संशोधकांनी अल्ट्रा थिन आणि अल्ट्रा-लाइट सोलर सेल विकसित केला आहे. कागदासारख्या या सोलर सेलचा वापर करून, कोणत्याही पृष्ठभागाचे उर्जा स्त्रोतामध्ये रूपांतर केले जाऊ शकते.
या तंत्रज्ञानाच्या मदतीने तंबूचेही सौरऊर्जेमध्ये रूपांतर करता येते. एमआयटीने विकसित केलेली सोलर सेल मानवी केसांपेक्षा पातळ आहे. हे कोणत्याही फॅब्रिकशी संलग्न केले जाऊ शकते, ज्यामुळे ते स्थिर पृष्ठभागावर स्थापित करणे सोपे होते.
संशोधक काय म्हणतात?
रिसर्च पेपरचे प्रमुख लेखक व्लादिमीर बुलोविक म्हणाले, ‘आमच्या लाइटवेट फोटोव्होल्टेइक (पीव्ही) सेलची सध्याची आवृत्ती सिलिकॉन पीव्हीएवढी कार्यक्षम नाही. पण त्यांचे वजन खूपच कमी आहे. हे पॉवर सेल पारंपारिक सिलिकॉन पीव्ही बदलण्यासाठी वापरले जाणार नाहीत, तर ज्याठिकाणी सिलिकॉन पीव्ही कार्य करत नाहीत तेथे वापरले जातील.
तंत्रज्ञान कसे विकसित केले?
हे तंत्रज्ञान विकसित करण्यासाठी, संशोधकांनी प्रिंट करण्यायोग्य इलेक्ट्रॉनिक शाईमध्ये नॅनोमटेरियलचा वापर केला आहे, ज्यामुळे नवीन सौर सेल उपकरणे तयार करता येतील. संशोधकांनी केवळ 3 मायक्रॉन जाडी असलेल्या सब्सट्रेटवर इलेक्ट्रॉनिक सामग्रीचा स्लॉट-डाय कोटर वापरला. त्यानंतर त्यांनी इलेक्ट्रोड प्रिंट करण्यासाठी आणि सोलर सेल पूर्ण करण्यासाठी स्क्रीन प्रिंटिंग तंत्रज्ञानाचा वापर केला. या बिंदूपर्यंत मुद्रित मॉड्यूलची पातळता केवळ 15 मायक्रॉनपर्यंत पोहोचली आहे. तर मानवी केसांची जाडी 70 मायक्रॉनपर्यंत असते. तथापि, या अति-पातळ फ्रीस्टँडिंग मॉड्यूलसह कार्य करणे थोडे अवघड होते.
कुठे वापरले जाऊ शकते
खूप पातळ असल्याने, ते सहजपणे खराब होऊ शकतात किंवा तुटतात. या समस्येवर मात करण्यासाठी, संशोधकांनी डायनेमा नावाच्या विशेष फॅब्रिकचा वापर केला आहे. सध्या संशोधक या सामग्रीवर काम करत आहेत. जेव्हा ते पूर्णपणे विकसित होते, तेव्हा ते तंबूच्या कपड्यांमध्ये आणि इतर अनेक प्रकारे वापरले जाऊ शकते.